İstemli/iradeli hareketler ve Hazırlık Potansiyeli
(Volitional Acts and Readiness Potential)

Benjamin Libet'in 1985'de yaptığı deneye göre, özgür irade büyük bir yanılsamadır. Bir çoğumuza göre bu sonuç pek şaşırtıcı olmasa da, deneyin detaylarını incelemek, işleyen sistemi daha yakından anlamak için oldukça faydalı.
Kısaca, Libet üç fenomenin zamanlamalarını karşılaştırıyor;

1/ İstemli hareketin fiziksel oluşum anı (EMG cihazı ile ölçülüyor)

2/ Hareketi gerçekleştirmek için kişinin karar verdiği an (Ekrana yansıtılan saat şeklinde bir yuvarlağın içinde saat yönünde dönen ve her turu 2,56 saniyede tamamlayan bir ışığın göz takibi ile, karar anının sözsel olarak bildirilmesi ile ölçülüyor; bu ölçümün geçerliliği pek çok denemede kanıtlandıktan sonra, bu deney için de kullanılmıştır)

3/ Hareketin gerçekleşmesinden önce, kişinin beyninde oluşan "Hazırlık Potansiyeli" (HP) denilen elektrik akımının başlama anı. ( EEG cihazı ile ölçülüyor)

Kısaca zamanlamalar şu şekilde kayıt edilmiştir;
HP(-550 msan.) ---} Karar Anı (-200 msan.) --} Gerçekleşen Hareket (0 msan.)


Sonuçlardan da görüldüğü gibi, beyinde başlayan hazırlık potansiyeli, karar anından önce gelmektedir. Bu da şunu göstermektedir ki, beynimizde başlayan ve bedenimizi harekete geçirmek üzere gönderilen itici kuvvetlere özgür irademiz ile karar veremiyoruz, fakat hareketi başlatmak ya da durdurmak hala bizim insiyatifimizde; karar anı ile gerçekleşecek olan hareket anı arasındaki 200 msan.'lik sürede hareketi yapmamaya karar verebiliriz.

Deneyin daha ayrıntılı yorumlarını okumak, prosedürüne ve yorumlarına gelen eleştirileri incelemek için bakın;
David M.Rosenthal makale
wikipedia
consciousentities